TÊ HÀN ĐIỆN TRỞ

Tê hàn điện trở (còn gọi là tê đều hàn điện trở HDPE, tê điện trở, electrofusion tee) là phụ kiện bằng nhựa PE100 dùng để chia nhánh đường ống HDPE theo phương pháp hàn điện trở. Ba đầu của tê đều có dây điện trở đặt sẵn bên trong; khi máy hàn cấp điện, nhựa ở mặt trong tê và mặt ngoài ống nóng chảy, hòa vào nhau và tạo mối nối kín, liền khối. ANT Thành Nam cung cấp tê hàn điện trở PE100 từ Ø20 đến Ø500, áp lực PN16, dùng cho cấp nước, phòng cháy chữa cháy và xử lý nước thải.

Tê hàn điện trở là gì?

Tê là phụ kiện có ba đầu nối, dùng để tách một nhánh từ tuyến ống chính hoặc gộp hai dòng chảy vào một. Với tê hàn điện trở, cả ba đầu đều ở dạng ống nong (socket): đầu ống được cắm vào trong lòng tê, sau đó máy hàn điện trở cấp điện qua các cọc đấu trên thân tê.

Hàn điện trở không cần kẹp và dịch chuyển ống như hàn đối đầu, vì vậy tê hàn điện trở đặc biệt hữu ích ở các vị trí khó thi công: trong hố van, tại điểm đấu nối vào tuyến có sẵn, dưới sàn hoặc sát tường. Theo hướng dẫn của Primepoly, hàn điện trở phát huy lợi thế ở các vị trí sửa chữa, đấu nối, rãnh đào chật hẹp và các điểm chia nhánh.

Phân biệt tê hàn điện trở và tê khởi thủy hàn điện trở

Hai loại phụ kiện này đều dùng để lấy nhánh nhưng khác nhau về cách lắp:

Nếu cần lấy nhánh nhỏ trên tuyến có sẵn mà không muốn hàn, có thể tham khảo đai khởi thủy HDPE loại siết bu lông. Khi nhánh nhỏ hơn ống chính nhưng vẫn lắp kiểu cắt tuyến, dùng tê thu hàn điện trở.

Thông số kỹ thuật tê hàn điện trở ANT

Bảng kích thước và áp lực

Kích thước ghi theo đường kính ngoài của ống cần nối. Khi đặt hàng, nên kiểm tra dải SDR ống mà tê cho phép hàn (ghi trên tem hoặc bao bì) để khớp với ống đang dùng.

Quy trình hàn tê điện trở

Hướng dẫn POP001 của Hiệp hội Ống nhựa Úc PIPA cho biết chuẩn bị ống không đúng là nguyên nhân hàng đầu khiến mối hàn điện trở không đạt, sau đó là nhiễm bẩn, lệch trục, nguồn điện không đủ và làm nguội không đủ thời gian. Với tê có ba đầu, các bước dưới đây phải làm cẩn thận cho cả ba ống:

1. Cắt ống vuông góc bằng dao cắt ống chuyên dụng, làm sạch ba via.
2. Kiểm tra ô-van: với ống dưới DN315, chênh lệch đường kính không quá 1,5% DN hoặc 3 mm (lấy giá trị nhỏ hơn); với DN315 trở lên, không quá 1% DN hoặc 5 mm. Nếu vượt, dùng kẹp nắn tròn và giữ kẹp trong suốt quá trình hàn và làm nguội.
3. Đánh dấu chiều sâu cắm cho từng ống, sau đó đánh dấu vùng cạo.
4. Cạo lớp nhựa bề mặt bằng dụng cụ cạo xoay: tối thiểu 0,2 mm với DN25 – DN225 và 0,3 mm với cỡ lớn hơn (theo PIPA).
5. Làm sạch bằng khăn lau chuyên dụng tẩm cồn tinh khiết.
6. Lắp tê và cố định bằng gá kẹp, đảm bảo ba ống thẳng trục với ba đầu tê, không chịu uốn.
7. Hàn theo hướng dẫn trên tem: cắm dây máy vào cọc đấu, quét mã vạch, bắt đầu hàn; với tê có cọc đấu riêng cho từng đầu thì hàn lần lượt từng đầu.
8. Kiểm tra chốt báo hàn và vạch chiều sâu cắm của từng đầu.
9. Làm nguội đủ thời gian ghi trên tem trước khi tháo gá kẹp.

Những điểm riêng khi hàn tê

• Cố định nhánh: nhánh tê thường chịu lực uốn khi ống nhánh nặng hoặc dài. Luôn đỡ ống nhánh bằng giá hoặc gá kẹp, không để nhánh “treo” trong lúc hàn và làm nguội.
• Thứ tự hàn: nên hàn các đầu theo thứ tự hướng dẫn của nhà sản xuất phụ kiện. Không hàn đầu thứ hai khi đầu thứ nhất đang trong thời gian làm nguội mà ống đó chưa được cố định chắc.
• Không di chuyển tê giữa các lần hàn: mọi dịch chuyển có thể làm lệch ống ở đầu đã hàn.
• Kiểm tra vạch chiều sâu cắm trên cả ba ống sau khi hàn: vạch phải nằm đúng vị trí ở miệng tê, chứng tỏ ống không bị tuột trong khi hàn.

Mã vạch và thông số hàn

Mỗi tê hàn điện trở thường có tem mã vạch chứa thông số hàn. PIPA khuyến nghị dùng máy hàn đọc mã vạch theo tiêu chuẩn ISO 13950, vì máy sẽ tự động điều chỉnh theo nhiệt độ môi trường. Điện áp hàn thông dụng khoảng 39,5 V; một số phụ kiện dùng điện áp khác, nên luôn làm theo tem của từng sản phẩm.

Máy hàn điện trở D20 – D315 của ANT có đầu đọc mã vạch, bộ nhớ lưu trên 500 bản ghi mối hàn và cổng USB để xuất dữ liệu; phù hợp khi công trình yêu cầu lưu hồ sơ từng mối hàn. Máy ANT-315A (công suất ra 3,5 kW) có dải hàn Ø20 – Ø315; với tê từ Ø355 đến Ø500, dùng máy ANT-630A (dải hàn Ø20 – Ø630, công suất ra 7,5 kW).

Ưu điểm của tê hàn điện trở

• Thi công ở không gian hẹp: không cần đặt khung máy hàn đối đầu.
• Mối nối liền khối: không gioăng, không ren, chịu được lực dọc trục.
• Dễ kiểm soát chất lượng: thông số hàn lấy từ mã vạch, máy ghi lại dữ liệu từng mối hàn.
• Nối được ống khác SDR trong phạm vi phụ kiện cho phép.
• Chống ăn mòn: vật liệu PE100 không gỉ, chịu được đất phèn, nước mặn và nước thải.

Ứng dụng

• Chia nhánh mạng cấp nước sạch, đường ống vào khu dân cư, khu công nghiệp.
• Hệ thống PCCC chôn ngầm dùng ống HDPE, lấy nhánh cấp cho trụ và họng nước.
• Trạm xử lý nước thải, hệ thống thu gom, đường ống hóa chất nhẹ.
• Sửa chữa và cải tạo tuyến ống đang vận hành khi cần thêm nhánh mới.

Lỗi thường gặp

Lưu ý thiết kế khi bố trí tê trên tuyến ống

• Bố trí van nhánh gần tê: đặt van chặn trên nhánh ngay sau tê để có thể cô lập nhánh khi sửa chữa mà không phải dừng tuyến chính. Nối van mặt bích bằng bích hàn điện trở hoặc đầu bích hàn HDPE.
• Không để nhánh chịu tải: van, đồng hồ hoặc thiết bị nặng trên nhánh cần có gối đỡ riêng; không để trọng lượng thiết bị dồn vào mối hàn nhánh tê.
• Giãn nở nhiệt: ống HDPE giãn nở theo nhiệt độ; trên tuyến lộ thiên, tránh kẹp cứng cả tuyến chính lẫn nhánh gần tê, để tuyến có chỗ dịch chuyển.
• Thử áp cả nhánh: khi thử áp tuyến, bịt đầu nhánh bằng nút bịt hàn điện trở hoặc van, để mối hàn nhánh tê cũng được kiểm tra.

Kiểm tra tê hàn điện trở khi nhận hàng

• Đúng đường kính, đúng dải SDR ống cho phép ghi trên tem.
• Tem mã vạch còn nguyên, đọc được; bao bì kín, lòng tê sạch.
• Cọc đấu điện không cong, không nứt; chốt báo hàn còn nguyên.
• Mặt trong không trầy xước sâu, không biến dạng; bảo quản trong túi đến khi lắp để tránh bụi.

Báo giá tê hàn điện trở

Giá tê hàn điện trở phụ thuộc vào đường kính và số lượng. ANT cung cấp đồng bộ phụ kiện hàn điện trở: cút hàn điện trở, tê thu hàn điện trở, măng sông hàn điện trở, chếch hàn điện trở, nút bịt hàn điện trở và bích hàn điện trở. Với tuyến ống hàn đối đầu, tham khảo tê đều hàn HDPE. Liên hệ Hotline 0818.234.678 (TP.HCM) hoặc 0842.888.817 (Hà Nội) để nhận báo giá.

Câu hỏi thường gặp về tê hàn điện trở

Tê hàn điện trở có hàn được bằng máy hàn đối đầu?

Không. Tê hàn điện trở có dạng ống nong và dây nhiệt bên trong, phải hàn bằng máy hàn điện trở.

Hàn ba đầu tê cùng lúc được không?

Tùy thiết kế: có loại tê bố trí cọc đấu riêng cho từng đầu và hàn lần lượt, có loại hàn theo cặp cọc đấu chung. Hãy làm theo tem và hướng dẫn của nhà sản xuất phụ kiện, đồng thời chọn máy hàn đủ công suất.

Tê hàn điện trở có dùng cho nước nóng không?

Áp lực PN16 được tính ở 20 °C. Khi nhiệt độ lưu chất cao hơn, áp lực cho phép của ống và phụ kiện PE giảm; cần tra bảng giảm áp của nhà sản xuất trước khi dùng.

Có cần cạo ống khi dùng ống mới?

Có. Lớp nhựa bề mặt ống luôn bị oxy hóa và bám bẩn; không cạo là lỗi phổ biến nhất của hàn điện trở.